Sau một năm tập trung xây dựng nền móng kỹ thuật, ZKsync đang bước vào giai đoạn quyết định: biến zero-knowledge từ công nghệ thử nghiệm thành hạ tầng tài chính thực thụ cho ngân hàng, doanh nghiệp và các hệ thống tài chính được quản lý.

Trong roadmap 2026, Matter Labs cho biết ZKsync sẽ chuyển trọng tâm từ “xây dựng” sang triển khai ở quy mô lớn, hướng tới phục vụ hàng chục triệu người dùng thông qua các đối tác tổ chức.

Hạ tầng được thiết kế cho tài chính truyền thống

Theo CEO Matter Labs Alex Gluchowski, ZKsync ngay từ đầu đã không chọn các “lối tắt” quen thuộc của crypto, mà xây dựng hạ tầng phù hợp với những ràng buộc thực tế của tài chính truyền thống.

Roadmap 2026 xoay quanh 4 tiêu chuẩn không thể thỏa hiệp:

  • Privacy by default: Quyền riêng tư là mặc định
  • Deterministic control: Kiểm soát hiệu năng có thể dự đoán
  • Verifiable risk management: Quản trị rủi ro có thể kiểm chứng bằng mật mã
  • Native connectivity to global markets: Kết nối trực tiếp với thị trường toàn cầu

Theo Gluchowski, đây là nền tảng của một hệ thống tài chính không cần niềm tin vào con người hay trung gian, mà được neo chặt vào mật mã học.

Prividium – quyền riêng tư không còn là “tính năng”

Trọng tâm lớn nhất của roadmap là Prividium, môi trường thực thi riêng tư (private execution environment) của ZKsync.

Khác với đa số blockchain công khai hiện nay, nơi privacy chỉ là lớp bổ sung, Prividium tích hợp quyền riêng tư ngay từ lõi vận hành doanh nghiệp, hỗ trợ:

  • Quản lý danh tính và phân quyền
  • Tự động hóa quy trình phê duyệt nội bộ
  • Báo cáo, kiểm toán và tuân thủ pháp lý

Đặc biệt, Prividium được thiết kế kết nối trực tiếp với hệ thống tài chính hiện hữu, giúp tổ chức triển khai blockchain mà không phải thay đổi toàn bộ kiến trúc.

“Dữ liệu tài chính nhạy cảm không thể bị công khai nếu muốn tuân thủ pháp luật và duy trì lợi thế cạnh tranh,” Gluchowski nhấn mạnh.

ZK Stack & tham vọng chuẩn ZKVM

Năm 2026, ZK Stack sẽ được nâng cấp từ bộ công cụ xây chain rời rạc thành kiến trúc điều phối thống nhất, nơi public chain và private chain cùng vận hành.

Điểm nhấn:

  • Native cross-chain connectivity: Truy cập thanh khoản và dịch vụ giữa các ZK chain và Ethereum không cần bridge bên thứ ba
  • Giảm rủi ro bảo mật, độ trễ – đúng nhu cầu của tổ chức tài chính

Song song đó, ZKsync tiếp tục phát triển Airbender, engine chứng minh và settlement với tham vọng trở thành chuẩn ZKVM phổ quát, tương tự vai trò của EVM trong kỷ nguyên đầu của Ethereum – nhưng được thiết kế cho thời đại zero-knowledge.

Từ thử nghiệm sang triển khai thực

Theo Matter Labs:

  • 2025: hoàn thiện nền móng (Atlas, Prividium, Airbender)
  • 2026: triển khai thực tế với ngân hàng, tổ chức tài chính được quản lý chặt chẽ và doanh nghiệp lớn

Roadmap 2026 cho thấy ZKsync không còn nhắm đến crypto-native users, mà hướng thẳng tới ngân hàng, doanh nghiệp và tài chính được quản lý. Nếu Prividium và ZK Stack được triển khai thành công ở quy mô thực, ZKsync có thể trở thành lớp hạ tầng zero-knowledge chuẩn cho làn sóng tổ chức on-chain trong những năm tới.