Thị trường năng lượng toàn cầu vừa trải qua một cú sốc lớn khi giá dầu thô West Texas Intermediate crude oil (WTI) tăng vọt lên trên 110 USD/thùng, mức cao nhất trong hơn ba năm. Đợt tăng mạnh này xuất phát từ căng thẳng quân sự leo thang tại Trung Đông – khu vực sản xuất dầu mỏ quan trọng của thế giới.

Trong phiên giao dịch, giá WTI tăng hơn 8%, từ 102,45 USD lên 110,78 USD. Trong khi đó, dầu Brent crude, chuẩn giá quốc tế, cũng tăng hơn 7%, chạm 114,95 USD/thùng. Đà tăng mạnh phản ánh lo ngại về nguy cơ gián đoạn nguồn cung, đặc biệt khi các tuyến vận chuyển dầu quan trọng tại khu vực đang bị đe dọa.

Các chuyên gia cho biết thị trường hiện đang tính thêm “phí rủi ro địa chính trị” vào giá dầu. Ngoài ra, chi phí vận chuyển và bảo hiểm tàu chở dầu cũng tăng mạnh, trong khi nhiều quốc gia tiêu thụ có thể phải sử dụng dự trữ dầu chiến lược để ổn định thị trường.

Theo các nhà phân tích, đường cong hợp đồng tương lai dầu đã chuyển sang trạng thái backwardation – tức giá giao ngay cao hơn giá kỳ hạn dài. Điều này cho thấy thị trường đang lo ngại nghiêm trọng về nguồn cung dầu trong ngắn hạn.

Giá dầu tăng cao có thể gây áp lực lớn lên kinh tế toàn cầu. Năng lượng là chi phí đầu vào của hầu hết các ngành, nên giá dầu tăng thường kéo theo lạm phát và chi phí vận tải cao hơn. Theo ước tính lịch sử, nếu giá dầu tăng bền vững thêm 10 USD, tăng trưởng GDP toàn cầu có thể giảm khoảng 0,2–0,3% trong năm sau.

Trung Đông hiện vẫn giữ vai trò trọng yếu trong thị trường năng lượng khi nắm gần một nửa trữ lượng dầu đã được chứng minh của thế giới. Đặc biệt, khoảng 21 triệu thùng dầu mỗi ngày đi qua Strait of Hormuz – một trong những tuyến vận chuyển dầu quan trọng nhất toàn cầu. Bất kỳ mối đe dọa nào đối với tuyến đường này đều có thể khiến thị trường năng lượng biến động mạnh.

Giá dầu vượt 110 USD cho thấy thị trường đang phản ứng mạnh với rủi ro địa chính trị tại Trung Đông. Trong thời gian tới, diễn biến giá dầu sẽ phụ thuộc lớn vào tình hình xung đột và mức độ gián đoạn nguồn cung từ khu vực này.