Hoạt động giao dịch crypto trên các sàn tập trung (CEX) đã suy giảm mạnh trong tháng 12, phản ánh tâm lý thận trọng bao trùm thị trường khi năm cũ khép lại. Theo dữ liệu mới nhất, tổng khối lượng giao dịch spot trên các sàn tập trung chỉ đạt khoảng 1.130 tỷ USD, cho thấy một nhịp chững lại rõ rệt so với các tháng trước.

So với tháng 11, khối lượng giao dịch đã giảm gần 1/3, và chỉ còn khoảng một nửa so với mức đỉnh của tháng 10. Đáng chú ý, đà suy giảm này không diễn ra cục bộ mà lan rộng trên toàn thị trường, phản ánh bối cảnh chung với biến động giá thấp, thiếu động lực tăng trưởng mới và xu hướng phòng thủ của nhà đầu tư trong giai đoạn cuối năm.

CEX sụt giảm mạnh, Binance vẫn dẫn đầu

Dù thanh khoản toàn thị trường suy yếu, Binance vẫn giữ vị thế số một khi xử lý khoảng 367 tỷ USD giao dịch spot trong tháng 12. Tuy nhiên, con số này cũng thấp hơn đáng kể so với giai đoạn đầu quý IV. Các sàn lớn khác như ByBit, HTX, Gate hay Coinbase đều ghi nhận mức sụt giảm mạnh về khối lượng giao dịch.

Theo ông Vincent Liu, Giám đốc Đầu tư của Kronos Research, sự suy yếu này là kết quả tổng hợp của nhiều yếu tố: tâm lý dè dặt mang tính mùa vụ, biến động giá kém sôi động, cùng với hoạt động tái cân bằng danh mục cuối năm. Bên cạnh đó, xu hướng dòng vốn rời khỏi các sàn tập trung tiếp tục khiến khối lượng giao dịch hiển thị trên CEX giảm đáng kể.

DEX cũng “giảm nhiệt”, nhưng thị phần lại tăng

Ở mảng phi tập trung, các sàn DEX cũng không tránh khỏi làn sóng hạ nhiệt chung. Tổng khối lượng giao dịch spot trên DEX trong tháng 12 chỉ đạt khoảng 245 tỷ USD, giảm 20% so với tháng trước và thấp hơn hơn 45% so với đỉnh tháng 10. Uniswap tiếp tục dẫn đầu với khối lượng giao dịch hàng tháng vào khoảng 60 tỷ USD.

Tuy nhiên, điểm đáng chú ý là thị phần của DEX lại gia tăng, bất chấp khối lượng tuyệt đối sụt giảm. Trong tháng 12, giao dịch phi tập trung chiếm gần 18% tổng khối lượng spot, tăng so với mức dưới 16% của tháng 11 và cao hơn nhiều so với khoảng 10% cùng kỳ năm ngoái. Điều này cho thấy khi tổng hoạt động giao dịch chậm lại, các nền tảng phi tập trung vẫn ngày càng thu hút sự quan tâm của người dùng.

Theo ông Liu, đây là xu hướng mang tính dài hạn, được thúc đẩy bởi trải nghiệm on-chain ngày càng cải thiện, nhu cầu tự lưu ký tài sản, cũng như các động lực mới như ra mắt DEX, chương trình khuyến khích và giao dịch xoay quanh airdrop.

Bối cảnh thị trường: tích lũy thay vì tháo chạy

Diễn biến giá cũng góp phần lý giải sự sụt giảm khối lượng. Bitcoin hiện dao động trong biên độ hẹp quanh vùng cuối 80.000 USD, thấp hơn đáng kể so với đỉnh tháng 10 nhưng cho thấy dấu hiệu ổn định. Mức độ biến động thấp khiến các nhà giao dịch ngắn hạn thiếu động lực hành động, trong khi nhà đầu tư dài hạn lại tận dụng các nhịp điều chỉnh để tích lũy.

Kết luận

Dữ liệu giao dịch tháng 12 cho thấy thị trường crypto đang bước vào giai đoạn củng cố và thận trọng, thay vì hoảng loạn hay tháo chạy. Khối lượng giao dịch giảm phản ánh tâm lý phòng thủ cuối năm, nhưng sự gia tăng thị phần của các sàn phi tập trung cho thấy cấu trúc thị trường đang dịch chuyển theo hướng mới.

Khi thị trường tiến gần hơn tới năm 2026, dòng tiền có thể không biến mất mà đang tái định vị, chuẩn bị cho một chu kỳ vận động tiếp theo của thị trường tiền điện tử.